W piątek wieczorem, 11 września 2026 rozpoczął się żydowski Nowy Rok, jedno z najważniejszych żydowskich świąt – Rosz ha-Szana. Dwudniowe święto rozpoczyna się pierwszego dnia miesiąca Tiszri, siódmego miesiąca żydowskiego roku kalendarzowego. Zgodnie z tradycją żydowską jest to czas, w którym Bóg sądzi wszystkich ludzi. Dlatego Rosz ha-Szana jest okresem pokuty, refleksji i duchowego przygotowania do nowego roku.
W tym czasie Żydzi zwracają się zarówno do Boga, jak i do bliskich oraz przyjaciół, prosząc o przebaczenie za wyrządzone krzywdy i przewinienia oraz o zapisanie na dobry rok w Księdze Życia.
Źródłem tej tradycji jest Talmud. W traktacie Rosz ha-Szana (16b:12) czytamy o trzech księgach, w których zapisane są imiona ludzi: w jednej znajdują się imiona osób niegodziwych, w drugiej – sprawiedliwych, a w trzeciej – tych, którzy znajdują się w pośrednim stanie moralnym. Wszyscy tego dnia stają przed Bożym sądem. Sprawiedliwi zostają zapisani w Księdze Żywych, grupa pośrednia otrzymuje dziesięć dni na refleksję i pokutę – aż do Jom Kipur – a niegodziwi zostają „wymazani z Księgi Żywych”.
Jednym z najbardziej charakterystycznych rytuałów Rosz ha-Szana jest dęcie w szofar, instrument wykonany z rogu zwierzęcego. Dźwięki szofaru rozbrzmiewają w różnych momentach modlitw; zwyczajowo każdego dnia oddaje się łącznie sto dźwięków.
Choć dęcie w szofar jest biblijnym nakazem, ma również wymiar symboliczny. Jest niczym duchowa „pobudka”, wzywająca do zatrzymania się, refleksji i zmiany. Dźwięki szofaru wołają: „Śpiący, zbudźcie się ze snu! Rozważcie swoje drogi, pokutujcie i pamiętajcie o swoim Stwórcy” – jak pisał Majmonides w swoim dziele „Miszne Tora”.
Z Rosz ha-Szana wiążą się również inne tradycje: uroczysta kolacja w pierwszą i drugą noc święta, spożywanie jabłek maczanych w miodzie (symbolizujących słodki rok) i ziaren granatu (jako licznych zasług i dobrych uczynków); oraz ceremonia taszlich, czyli symboliczne odrzucenie grzechów, odbywające się nad brzegiem naturalnego zbiornika wodnego.
Z tej okazji Żydzi składają sobie życzenia:
Szana Tova.
„LeSzana Towa u Metuka Tikatejwu” – obyśmy wszyscy zostali zapisani na Dobry i Słodki Rok!
