***
***
***
***
***
**
**
**
**
**
**
zobacz też:
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Gideon Nissenbaum. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Gideon Nissenbaum. Pokaż wszystkie posty
czwartek, 20 marca 2025
21 adar 2025 Chasydzi w Leżajsku przy grobie cadyka Elimelecha
21 adar czyli 21 marca 2025 wypada jorcajt czyli rocznica śmierci cadyka Elimelecha z Leżajska. Już dzień wcześniej chasydzi zjechali do Leżajska modlić się przy grobie cadyka. Część chasydów świętowała przy okazji szabat / szabas/ shabbat.
**
**
**
**
**
**
**
**
**
**
**
**
sobota, 4 lutego 2023
21 adar 2003 Chasydzi w Leżajsku. Szewach Weiss modlił się przy grobie cadyka Elimelecha 25 marca 2003
Profesor Szewach Weiss, ambasador Izraela w Polsce 25 marca 2003 r. modlił się w 216. rocznicę śmierci przy grobie cadyka Elimelecha w Leżajsku. W 2003 roku pielgrzymów z Izraela do grobu cadyka był nieco mniej niż dotychczas, ponieważ kilka lotów zostało odwołanych z powodu wojny w Iranie.
"Bardzo mi zależy na tym, aby moi współbracia w wierze wywieźli pozytywny obraz Leżajska" - powiedział ambasador, udzielając wywiadu dla Radia Rzeszów. Janusz Majka wieloletni dziennikarz Polskiego Radia w Rzeszowie zmarł 21 lutego 2021 roku w rzeszowskim szpitalu na oddziale covidowym z powodu niewydolności krążenia. Miał 64 lata.
Miałam przyjemność rozmawiać z prof. Szewachem Weissem.
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
Fot. Sonja Nissenbaum z synem Gideonem Nissenbaumem (2003r).
Sonja po śmierci męża Zygmunta Nissenbauma została prezesem zarządu fundacji, zm. 6 października 2018 roku.
Zygmunt / Sigmund Nissenbaum (25.07.1926 - 11.08.2001). Założyciel i prezes Fundacji Rodziny Nissenbaumów, zajmującej się ratowaniem dziedzictwa żydowskiego w Polsce bywał kilkakrotnie w Leżajsku."W momencie założenia naszej Fundacji mieliśmy jeden główny cel: odbudowę, znajdujących się na terenie Polski cmentarzy żydowskich i innych obiektów kultury żydowskiej. Zasadnicze przesłanie i główne nasze zadanie to ratowanie i konserwacja śladów kultury żydowskiej w Polsce" - wypowiadał się Zygmunt Nissenbaum.
Szewach Weiss (ur. 05.07.1935 Borysław – zm. 03.02.2023) – izraelski polityk, profesor nauk politycznych, ambasador Izraela w Polsce w latach 2000–2003.
Urodził się w Borysławiu jako syn Gitl i Meira Wolfa. Jego ojciec prowadził sklep spożywczy w mieście. Weiss najwcześniejsze lata życia spędził w Borysławiu. Po wkroczeniu armii niemieckiej latem 1941 r. rodzina Weissów przetrwała pierwszy pogrom Żydów dzięki pomocy sąsiadki Marii Potężnej. Potem, po ucieczce z getta, ukrywali się najpierw u Ukrainki Julii Lasotowej, później u małżeństwa Anny i Michała Górali, a potem znowu pomagała im Maria Potężna i jej syn Tadeusz. Po wyzwoleniu Borysławia przez armię czerwoną w sierpniu 1944 r. Weissowie wrócili do swojego domu a Szewach poszedł do szkoły. Szybko jednak zdecydowali się na wyjazd do Polski. Przez krótki czas mieszkali w Wałbrzychu, gdzie Szewach uczył się w szkole przy sierocińcu prowadzonym przez syjonistyczną organizację Bricha. Na początku 1946 r. rodzina Weissów przekroczyła granicę z Czechosłowacją i przez Austrię oraz Włochy przedostała się do Palestyny. Tam Szewach Weiss trafił do szkoły rolniczej pod Netanja. Uprawiał wyczynowo sport (lekkoatletykę i podnoszenie ciężarów), odbył służbę wojskową i studiował nauki polityczne na Uniwersytecie Hebrajskim w Jerozolimie oraz prawo w Tel-Awiwie.
W 1975 r. był założycielem Wydziału Mediów na Uniwersytecie w Hajfie. Od tego roku został też profesorem na tej uczelni. Od 1969 do 1981 r. był radnym w Hajfie, w latach 1977–1999 zasiadał w Komitecie Centralnym Partii Pracy. Od 1981 r. deputowany do Knesetu, w latach 1988–1992 był wiceprzewodniczącym, a następnie w okresie 1992–1996 – przewodniczącym Knesetu.
W latach 2000–2003 był ambasadorem Państwa Izrael w Polsce. Od 2000 r. jest Przewodniczący Rady Instytutu Pamięci Yad Vashem. Autor licznych publikacji naukowych z dziedziny nauk politycznych, historii Knesetu i Holokaustu, a także publicysta współpracujący z gazetami w Izraelu, Polsce i na świecie. Za wkład w rozwój współpracy polsko-izraelskiej został odznaczony Krzyżem Wielkim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej.
wtorek, 31 marca 2015
Ohel Elimelecha z Leżajska
Ohel ( z hebr. namiot) to niewielki żydowski grobowiec murowany lub drewniany, posiadający najczęściej prosty kształt prostopadłościanu o dachu półkolistym lub dwuspadowym, zwykle posiadający drzwi, a czasem również okienka.
.jpg)
.jpg)
Oryginalny nagrobek - macewa Elimelecha z 1776 roku, została odnaleziona po wojnie na terenie miasta. Napis na niej głosi: "Nasz pan i nauczyciel, człowiek Boga rabin, sprawiedliwy Elimelech Lazar Lippman w tym grobie spoczywa, który zmarł 21 dnia Adaru".
Data 1776 wątpliwa, bowiem wg danych genealogicznych Elimelech ur. się w 1717 roku w Tykocinie woj podlaskie, a zmarł 11 marca 1787, czyli 11 lat później niż datowany wiek macewy.
.jpg)
Macewa cadyka Eleazara w ohelu na leżajskim kirkucie. To prawdopodobnie najstarsza macewa w Polsce. Eleazar, który urodził się w 1742 roku zmarł w 1806 roku 16 marca, był synem Elimelecha. Mieszkał przez pewien czas w Łańcucie, podobnie jak ojciec, a także cadyk Jakub Horowitz znany jako Widzący z Lublina.
.jpg)
Ohel jest obecnie najliczniej i najchętniej odwiedzanym grobem cadyka w Polsce, a nawet i Europie.
Ohel Elimelecha Weissbluma w Leżajsku – znajduje się na cmentarzu żydowskim (kirkucie) w Leżajsku, przy ulicy Górnej.
Cmentarz żydowski - kirkut w Leżajsku został założony zapewne w XVIII wieku, wraz z powstaniem miejscowego kahału. W języku polskim funkcjonowały dwie nazwy: "kirkut" i "okopisko".
Pierwszy drewniany, kryty gontem ohel powstał w XIX wieku. W 1940 roku hitlerowcy zburzyli go i rozkopali grób cadyka, z nadzieją że znajdą drogocenne przedmioty. Według podań podczas rozkopywania grobu cadyk spojrzał na prześladowców smutnymi oczami, poprzez co wystraszeni uciekli i dalej nie niszczyli grobu, jak i całego cmentarza. Szczątki cadyka leżały kilka dni pod jednym z drzew. Wkrótce zostały ponownie pochowane w białym ręczniku przez Feliksa Wagnera i kilku innych Żydów.
Po zakończeniu wojny, w latach 60. XX wieku ohel został odbudowany z inicjatywy Borucha Safira i ówczesnego burmistrza Leżajska Kazimierza Gduli. Przez długi czas rabin Friedman z Wiednia, absolwent Krakowskiej Szkoły Rabinackiej zbierał pieniądze wśród amerykańskich Żydów na ten cel.
Pierwszy drewniany, kryty gontem ohel powstał w XIX wieku. W 1940 roku hitlerowcy zburzyli go i rozkopali grób cadyka, z nadzieją że znajdą drogocenne przedmioty. Według podań podczas rozkopywania grobu cadyk spojrzał na prześladowców smutnymi oczami, poprzez co wystraszeni uciekli i dalej nie niszczyli grobu, jak i całego cmentarza. Szczątki cadyka leżały kilka dni pod jednym z drzew. Wkrótce zostały ponownie pochowane w białym ręczniku przez Feliksa Wagnera i kilku innych Żydów.
Po zakończeniu wojny, w latach 60. XX wieku ohel został odbudowany z inicjatywy Borucha Safira i ówczesnego burmistrza Leżajska Kazimierza Gduli. Przez długi czas rabin Friedman z Wiednia, absolwent Krakowskiej Szkoły Rabinackiej zbierał pieniądze wśród amerykańskich Żydów na ten cel.
Wybudowany ohel był składał się z jednego pomieszczenia. Widać to na filmie z 1992 roku, kiedy to młodzież z Izraela przyjechała do Leżajska i odwiedziła grób cadyka Elimelecha.
************
**
Niedługo, dzięki staraniom rabina Reichbergera z Nowego Jorku dobudowano kolejno z lewej strony pomieszczenie dla chasydów, a później, z prawej strony pomieszczenie dla kobiet, tzw. babiniec.
Ohel Elimelecha na żydowskim cmentarzu leżajskim składa się z trzech części: w głównej znajduje się grób Elimelecha z Leżajska oraz tablice epitafijne niektórych członków jego rodziny, pozostałe dwie części mieszczą oddzielne sale modlitewne - dla mężczyzn oraz kobiet.
W ciągu kilkudziesięciu lat wystrój ohelu był wielokrotnie zmieniany.
Macewa cadyka obecnie jest otoczonego kutą kratą, ale w latach 80. nie było kraty, nie wisiały nad grobem zdobione lampy oliwne.
Oryginalny nagrobek - macewa Elimelecha z 1776 roku, została odnaleziona po wojnie na terenie miasta. Napis na niej głosi: "Nasz pan i nauczyciel, człowiek Boga rabin, sprawiedliwy Elimelech Lazar Lippman w tym grobie spoczywa, który zmarł 21 dnia Adaru".Data 1776 wątpliwa, bowiem wg danych genealogicznych Elimelech ur. się w 1717 roku w Tykocinie woj podlaskie, a zmarł 11 marca 1787, czyli 11 lat później niż datowany wiek macewy.
Macewa cadyka Eleazara w ohelu na leżajskim kirkucie. To prawdopodobnie najstarsza macewa w Polsce. Eleazar, który urodził się w 1742 roku zmarł w 1806 roku 16 marca, był synem Elimelecha. Mieszkał przez pewien czas w Łańcucie, podobnie jak ojciec, a także cadyk Jakub Horowitz znany jako Widzący z Lublina.
Prawdopodobnie ojciec Elimelecha -rabbi Eliezer Lipman urodzony w 1687 zmarł w Leżajsku i też pochowany jest na leżajskim kirkucie.
https://www.geni.com/people/R-Elimelech-of-Lizhensk/5216775740160079001
Duży wkład w remonty, rozbudowę ohelu i ogrodzenie kirkutu wniósł rabin Mendel Reichberg z Nowego Jorku oraz Zygmunt Nissenbaum. Po śmierci Zygmunta prezesem Fundacji została jego żona Sonja Nissenbaum oraz ich syn Gideon.
https://www.geni.com/people/R-Elimelech-of-Lizhensk/5216775740160079001
Duży wkład w remonty, rozbudowę ohelu i ogrodzenie kirkutu wniósł rabin Mendel Reichberg z Nowego Jorku oraz Zygmunt Nissenbaum. Po śmierci Zygmunta prezesem Fundacji została jego żona Sonja Nissenbaum oraz ich syn Gideon.
Fot. Zygmunt Nissenbaum oraz żona Sonja Nissenbaum
Źródło:
Subskrybuj:
Posty (Atom)