piątek, 25 lutego 2022

21 adar 2022. Chasydzi w Leżajsku. Jorcajt cadyka Elimelecha

W tym roku Żydzi pielgrzymowali do grobu cadyka Elimelecha z Leżajska dwukrotnie. Jorcajt, czyli rocznica śmierci cadyka Elimelecha wypada zawsze 21 miesiąca adar, wg kalendarza żydowskiego 21 adar 5782 roku wypada 22 lutego 2022 oraz 24 marca 2022.
 
 
 
 
 
 
 
 

24 marca 2022
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

wtorek, 2 marca 2021

21 adar Jorcajt Elimelecha z Leżajska 5 marca 2021

W tym roku Żydzi będą świętować jorcajt - 234 rocznicę śmierci cadyka Elimelecha z Leżajska. Wg kalendarza żydowskiego to 21 adar 5781 roku, który w tym roku wypada 5 marca 2021. Mimo pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 pielgrzymi przyjadą do Leżajska już w czwartek 4 marca i będą modlić się tylko do godzin popołudniowych następnego dnia, bowiem wieczorem w piątek zaczyna się szabat.
*** 
 
******
  
 
 
 
 
 
 
Fot. z 5 marca 2021
 
 
 
 
 
 
 
 


czwartek, 15 października 2020

Prace konserwatorskie macew znalezionych podczas rewitalizacji Rynku w Leżajsku

Na terenie Muzeum Ziemi Leżajskiej trwają prace konserwatorskie macew znalezionych podczas rewitalizacji Rynku w Leżajsku. 
zobacz: 
Kamienne tablice zostały przewiezione do Muzeum Ziemi Leżajskiej. Tam odbędzie się ich dokumentacja wykonana przez zespół Moniki Tarajko z "Bramy Grodzkiej" w Lublinie. W skład zespołu udział w pracach konserwatorskich bierze również Pan Paweł Sygowski oraz prof. Andrzej Trzciński z Zakładu Kultury i Historii Żydów na Wydziale Humanistycznym Instytutu Kulturoznawstwa UMCS w Lublinie, który zajmuje się badaniami zabytków żydowskich na historycznych obszarach Rzeczypospolitej, polichromią nagrobków żydowskich.
 
 

Następnie macewy prawdopodobnie trafią na Kirkut, czyli cmentarz żydowski w Leżajsku. Decyzję w tym przypadku podejmie konserwator zabytków.
Wszystkie macewy, także ich fragmenty w momencie odkrycia stały się własnością Skarbu Państwa i podlegają jurysdykcji rzeszowskiego konserwatora zabytków. Konserwator podpisał umowę z ośrodkiem "Bramy Grodzkiej" w Lublinie. 

zobacz też:

sobota, 25 lipca 2020

Leżajsk Szlakiem Elimelecha i dziedzictwa kultury żydowskiej - Emil Majuk, Monika Tarajko

Ukazała się interesująca książka "Leżajsk Szlakiem Elimelecha i dziedzictwa kultury żydowskiej". Autorem są Emil Majuk, Monika Tarajko. 
Książka Leżajsk Szlakiem Elimelecha i dziedzictwa kultury żydowskiej poświęcona historii społeczności żydowskiej Leżajska jest jedną z serii broszur opowiadających o losach Żydów w miejscowościach należących do Szlaku Chasydzkiego. 
Emil Majuk z Ośrodka "Brama Grodzka - Teatr NN" w Lublinie jest współtwórcą szlaku chasydzkiego "Szlak Elimelecha" - projektu z myślą o turystach, także miłośnikach turystyki rowerowej Green Velo zwiedzających miejsca w Leżajsku związane z cadykiem Elimelechem, jego potomkami, a także chasydyzmem i historią społeczności żydowskiej Leżajska.
Szlak Chasydzki to trasa wiodąca śladami Żydów z południowo-wschodniej Polski z terenów Podkarpacia i Lubelszczyzny, obejmująca 29 miejscowości, w których zachowały się bezcenne ślady wielowiekowej obecności polskich Żydów: Baligród, Biłgoraj, Chełm, Cieszanów, Dębica, Dynów, Jarosław, Kraśnik, Lesko, Leżajsk, Lublin, Przemyśl, Ropczyce, Rymanów, Sanok, Tarnobrzeg, Ustrzyki Dolne, Wielkie Oczy, Włodawa i Zamość. Łączy miejscowości, w których znajdują się zarówno imponujące synagogi, jaki cmentarze żydowskie, na których nierzadko znaleźć można nagrobki pochodzące z XVIII, XVII, a nawet XVI w. Wiele z tych cmentarzy jest wciąż odwiedzanych przez chasydów przybywających z całego świata.


piątek, 24 lipca 2020

Leżajski Rynek macewami wybrukowany

Podczas prac związanych z rewitalizacją Rynku w Leżajsku odkryto ponad 150 macew - kamiennych prostokątnych nagrobków, pochodzących z pobliskiego kirkutu przy ul. Górnej. 
W czasie drugiej wojny światowej podczas okupacji niemieckiej wybrukowano plac na Rynku. To kolejne takie odkrycie. W latach 80. również w czasie robót wykopano macewy, w innej części Rynku. Uratowała je Janina Ordyczyńska, która za każdą macewę płaciła robotnikom flaszkę spirytusu. Odzyskane macewy zwieziono na leżajski kirkut, a po latach z części z nich stworzono na tyłach kirkutu lapidarium. 
Po przetłumaczeniu inskrypcji przez rabina Pinchasa Pompa okazało się, że dwie z macew należą do wnuków Elimelecha - jednego z pierwszych cadyków w historii judaizmu i najwybitniejszego przedstawiciela chasydyzmu, którego grób znajduje się w Leżajsku. Szacuje się, że płyty nagrobne mają ok. 80 lat. 

zobacz: Rewitalizacja Rynku w Leżajsku. 
 
  
  
  

wtorek, 17 marca 2020

21 adar 2020. Chasydzi w Leżajsku

W tym roku jorcajt, czyli rocznica śmierci cadyka Elimelecha Weissbluma wypada we wtorek, 17 marca 2020. 
Ze względu na zagrożenie epidemiczne Covid-19 wywołane koronawirusem SARS-CoV-2 odwołano pielgrzymkę chasydów do Leżajska. Smutny widok, zazwyczaj o tej porze na leżajskim kirkucie modliło się tysiące chasydów, którzy właśnie do tego grobu przyjeżdżali z całego świata, także chasydzi z dynastii Elimelecha. To pierwszy taki jorcajt od wielu, wielu lat. W Polsce obowiązuje stan zagrożenia epidemiologicznego, zamknięto granice dla cudzoziemców, loty zostały odwołane, obowiązuje kwarantanna społeczeństwa. W Izraelu obowiązuje dwutygodniowa kwarantanna dla wszystkich wracających z zagranicy.
 
 
 
 
 
 
Rabbi Elimelech of Lizhensk (1717-1786) passed away in Leżajsk on the 21st of Adar, 1787. To this day his grave site is visited by thousands of Chasidim every year. Many of the current chassidic dynasties trace themselves back to Rabbi Elimelech.

R’ Elimelech ben Eliezer Lipman Weisblum was born in 1717 in Tykocin, Poland. He was one of the elite disciples of R’ DovBer, the Maggid of Mezritch, and a colleague of R’ Schneur Zalman of Liadi. He is also widely known as the No'am Elimelech, the title of the renowned chassidic work he authored.

****



niedziela, 2 lutego 2020

Przybyli, odeszli ... są Żydzi Polscy. Wystawa w Parlamencie Europejskim w Brukseli 2009

Z inicjatywy Żydowskiego Instytutu Historycznego im. Emanuela Ringelbluma 1 kwietnia 2009 w Parlamencie Europejskim w Brukseli zorganizowano wystawę "Przybyli, odeszli ... są Żydzi Polscy". 
Ekspozycja zawierała fotografie mojego autorstwa. To wielkie dla mnie wyróżnienia. Wystawa składała się nie tylko z tekstów, ale również bogatego materiału ilustracyjnego ŻIH. Po zamknięciu wystawy cała ekspozycja przedstawiana była w Żydowskim Instytucie Historycznym, a także w innych miastach. Zwiedzający mogli zapoznać się z wędrówką Żydów do Polski, ich działalnością w kraju, dorobkiem intelektualnym oraz twórczości artystycznej. Składała się z 31 paneli. Każdy o wymiarach: 190 x 95 x 1,5 cm. Wystawa przybliżała drogi Żydów do Polski, która na wiele wieków stała się dla nich schronieniem, podczas gdy w wielu krajach zachodniej Europy byli prześladowani i mordowani. Przez kolejne stulecia żydowska społeczność w Polsce rozrosła się, a jej kultura rozwinęła. Tutaj powstały najważniejsze ośrodki żydowskiej myśli religijnej i społecznej, później także politycznej i artystycznej. Z dorobku polskiego żydostwa korzystał judaizm na całym świecie. Wystawa przedstawiała wiele wątków historii polskich Żydów. Także ostatni etap ich drogi, czyli przeprowadzoną przez nazistowskie Niemcy planową Zagładę. Końcowy akcent pada na odradzające się życie żydowskie w Polsce.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

Linki:
Media donoszą. Wywiady, artykuły, książki, filmy